Przeciwciała to nie wszystko. Test Quan-T-Cell SARS-CoV-2 (IGRA) jako nowe narzędzie do diagnostyki odpowiedzi immunologicznej na SARS-CoV-2

W obliczu niegasnącej pandemii i dostępnej szczepionki przeciwko COVID-19 zagadnienia dotyczące odpowiedzi immunologicznej na SARS-CoV-2 pozostają szczególnie aktualne. Badania nad reakcją układu immunologicznego na SARS-CoV-2 mają kluczowe znaczenie dla postępu prac związanych zarówno z leczeniem COVID-19, jak i oceną skuteczności szczepień ochronnych. Testy laboratoryjne umożliwiające monitorowanie odpowiedzi immunologicznej są obecnie niezwykle cennym narzędziem diagnostycznym.

Rodzaje testów laboratoryjnych służących do oceny odpowiedzi immunologicznej na SARS-CoV-2

Odpowiedź immunologiczna zbudowana jest z dwóch filarów, czyli odpowiedzi humoralnej, za którą odpowiadają limfocyty B i przeciwciała, oraz odpowiedzi komórkowej, w której uczestniczą limfocyty T, a dokładnie limfocyty T pomocnicze oraz limfocyty T cytotoksyczne.
 

Monitorowanie odpowiedzi komórkowej w COVID-19 – pobierz ulotkę

 

Monitorowanie odpowiedzi humoralnej w COVID-19 – pobierz ulotkę

 

Testy służące do pomiaru poziomu specyficznych przeciwciał anty-SARS-CoV-2, które zostały wytworzone w odpowiedzi na zakażenie lub podaną szczepionkę, są powszechne i łatwo dostępne. Korzystne jest, jeżeli w przypadku monitorowania humoralnej odpowiedzi immunologicznej wykorzystamy ilościowe testy pozwalające precyzyjnie określić poziom przeciwciał o właściwościach neutralizujących, czyli przeciwko antygenowi S1 wirusa SARS-CoV-2. Przykładem takiego narzędzia jest test Anty-SARS-CoV-2 QuantiVac ELISA (IgG). Czy badanie przeciwciał jest jedynym narzędziem, którym w tym momencie dysponujemy? W badaniach oceniających odpowiedź immunologiczną (np. poszczepienną) istotną rolę odgrywają również testy umożliwiające ocenę odpowiedzi komórkowej.

EUROIMMUN Quan-T-Cell SARS-CoV-2

Firma EUROIMMUN wprowadziła nowy test do oceny komórkowej odpowiedzi immunologicznej przeciwko SARS-CoV-2: Quan-T-Cell SARS-CoV-2 (IGRA, Interferon-Gamma Release Assay). Testy typu IGRA służą do określenia aktywności komórek T reagujących na patogen poprzez wykrywanie interferonu gamma (IFN-γ), ważnej cząsteczki sygnałowej układu immunologicznego. Na czym dokładnie polega działanie testu IGRA?

Zasada działania testu Quan-T-Cell SARS-CoV-2 (IGRA)

Materiałem do badania jest świeżo pobrana krew pełna (jako antykoagulant wykorzystuje się heparynę). We krwi pacjenta, który miał kontakt z wirusem SARS-CoV-2, obecne są limfocyty T zdolne do rozpoznawania antygenów tego patogenu. Proces ten wiąże się z syntezą i uwalnianiem IFN-γ. Wykrywanie i ilościowe oznaczenie IFN-γ wydzielonego po pobudzeniu w warunkach in vitro limfocytów T stanowi istotę testu IGRA. W przypadku testu EUROIMMUN Quan-T-Cell SARS-CoV-2 oznaczenie dzieli się na 2 etapy:

  1. pobudzenie w warunkach in vitro limfocytów T antygenem specyficznym dla SARS-CoV-2, tj. podjednostką S1 białka S SARS-CoV-2,
  2. ilościowa ocena wydzielonego przez limfocyty T IFN-γ za pomocą testu ELISA.

 

Rys. 1. Zasada działania testu EUROIMMUN Quan-T-Cell SARS-CoV-2.

 

W pierwszym etapie świeżo pobrana krew pełna inkubowana jest z antygenem S1 wirusa SARS-CoV-2 opłaszczonym na dnie probówki testowej. Jeśli limfocyty T miały wcześniejszy kontakt z antygenami wirusa SARS-CoV-2 w organizmie pacjenta, na skutek ich pobudzenia przez antygen S1 w warunkach in vitro dochodzi do wydzielania IFN-γ. Krew pełna jest również inkubowana w drugiej probówce z kontrolą ujemną (ocena nieswoistej odpowiedzi tła) oraz w trzeciej probówce z kontrolą dodatnią (ocena ogólnej odpowiedzi limfocytów T po stymulacji). Do zalet zestawu do stymulacji limfocytów T testu Quan-T-Cell SARS-CoV-2 zalicza się między innymi brak konieczności izolacji jednojądrzastych komórek krwi obwodowej (PBMC).

W drugim etapie wykonuje się test ELISA umożliwiający pomiar wydzielonego IFN-γ w pierwszym etapie testu. W wyniku przeprowadzonej analizy otrzymuje się wynik ilościowy. Drugi etap testu IGRA, czyli oznaczenie poziomu IFN-γ metodą ELISA, można w pełni zautomatyzować za pomocą dostępnych systemów EUROIMMUN (Analyzer I, Analyzer II-P, EUROLabWorkStation). Dodatkowo oprogramowanie EUROLab Quan-T-Cell wspiera automatyczny odczyt wyników.

Kompleksowe badania odpowiedzi immunologicznej

Dostępne dane literaturowe sugerują, że oba filary układu immunologicznego, odpowiedź specyficznych przeciwciał i limfocytów T, są ważne dla zrozumienia odporności na reinfekcję SARS-CoV-2. Najprawdopodobniej około 10% pacjentów, którzy odczuwali objawy COVID-19, i 40% pacjentów, którzy przeszli chorobę asymptomatycznie, traci przeciwciała IgG w stosunkowo krótkim czasie (1, 2). W tym wypadku przebyte zakażenie można wykryć jedynie poprzez pomiar komórkowej odpowiedzi immunologicznej. Ponadto uważa się, że aktywność limfocytów T jest związana z silną ochroną immunologiczną, nawet przy braku detekcji przeciwciał przeciwko SARS-CoV-2.

Pomimo prowadzonych od ponad roku intensywnych badań naukowych w dziedzinie infekcji SARS-CoV-2 nadal jest wiele niewiadomych. Jak mówi dr Wolfgang Schlumberger (3), Dyrektor Generalny EUROIMMUN: „Wiele pytań dotyczących postępu choroby COVID-19 i rozwoju długotrwałej odporności po zakażeniu lub szczepieniu wciąż pozostaje bez odpowiedzi. Oba testy, SARS-CoV-2 IGRA oraz ELISA Anty-SARS-CoV-2 QuantiVac, umożliwiają badaczom znacznie dokładniejsze i szersze badanie odpowiedzi immunologicznej na nowego koronawirusa, a co za tym idzie – przybliżają nas do poznania odpowiedzi na postawione pytania”.

W badaniach nad potencjalną odpornością na SARS-CoV-2 istotne jest kompleksowe podejście do oceny odpowiedzi układu immunologicznego: zarówno humoralnej, jak i komórkowej. Testy laboratoryjne umożliwiające określenie poziomu przeciwciał anty-SARS-CoV-2, a także zbadanie reaktywności limfocytów T, są obecnie niezwykle cennym narzędziem diagnostycznym, ułatwiającym zrozumienie skomplikowanych mechanizmów immunologicznych w przebiegu COVID-19.

 

Firma EUROIMMUN oferuje pełne wsparcie szkoleniowe przy wdrożeniu metodyki IGRA do laboratoriów diagnostycznych – sprawdź, jak umówić się na szkolenie

 

Piśmiennictwo:

  1. Tan Wenting et al., Viral kinetics and antibody responses in patients with COVID-19, MedRxiv (2020).
  2. Wu Fan et al., Neutralizing antibody responses to SARS-CoV-2 in a COVID-19 recovered patient cohort and their implications, MedRxiv (2020).
  3. https://ir.perkinelmer.com/news-releases/news-release-details/euroimmun-launches-sars-cov-2-test-system-detect-t-cell-response.

 

55 komentarzy do “Przeciwciała to nie wszystko. Test Quan-T-Cell SARS-CoV-2 (IGRA) jako nowe narzędzie do diagnostyki odpowiedzi immunologicznej na SARS-CoV-2

  1. To doskonała wiadomość dla tych z nas, którzy nie wytworzyli przeciwciał a mają udokumentowany kontakt ( np.przebywajac w jednym gospodarstwie domowym) z osobą zakażoną. Kiedy i w jaki sposób testy te będą dostępne w Polsce?

  2. To wspaniała informacja.
    Ale czy to badanie daje odpowiedź na odporność komórkowa poszczepienną czy tylko na odporność po przechorowaniu ?
    Czy nie rozróżnia ?

    • W przypadku testu EUROIMMUN SARS-CoV-2 IGRA ocenia się aktywność specyficznych dla SARS-CoV-2 limfocytów T. Stymulacja w warunkach in vitro limfocytów T odbywa się za pomocą antygenu specyficznego dla SARS-CoV-2, tj. podjednostką S1 białka S SARS-CoV-2. Test bada aktywność limfocytów T, które już wcześniej miały kontakt z tym antygenem, czy to po zakażeniu czy szczepieniu. Dostępne na rynku szczepionki przeciw COVID-19 oparte są na białku S, zatem u osób zaszczepionych dochodzi do odpowiedzi immunologicznej wyłącznie przeciwko temu białku.

  3. Mamy już 10 maja czy już test otrzymał certyfikat. Miałam styczność z wieloma osobami które były już chore a nie wiedziały a objawów i przeciwciał mimo 3 pobrań krwi nie mam
    Jestem ciekawa tych limfocytów T nim się zaszczepię.

  4. To wspaniała wiadomość ,że będzie niedługo można będzie wykonać test w laboratoriach. Proszę zamieścić informację jak tylko będzie już taka możliwość.Czekam niecierpliwie . Czy znana jest już orientacyjna cena testu ?

  5. Dzień dobry.
    W marcu miałam potwierdzony testem pozytywny wynik na covid. Chora byłam przez tydzień. Po 4 tyg. zrobiłam w laboratorium test na przeciwciała IGG ilościowo i wyszły ujemne 0,38 BAU ( ujemne <7,1) po 7 tygodniach powtórzyłam i tez wyszły ujemne 0,24 BAU. I mam pytanie czy jest sens po szczepieniu na które się mam zamiar zapisać powtorzyc po raz kolejny te same badania na przeciwciała? Czy w moim przypadku ocena odporności będzie możliwa tylko opisanymi wyżej testami IGRA?

  6. Dzień dobry. Wiemy, że istnieje zjawisko odporności krzyżowej na koronawirusy krążące w środowisku. Mamy 4 – 8 rodzajów koronawirusów ludzkich. Do tego wirusy kocie lub końskie, gdzie też zwierzęta te są w bliskim kontakcie z człowiekiem. U wielu osób wytwarza się odporność krzyżowa na bazie limfocytów T i osoby te są odporne na tej zasadzie również na SARSCoV2. Czy test będzie w stanie wykazać odporność osoby po zetknięciu z innym rodzajem koronawirusów?

  7. Czy coś może już się zmieniło i test został zatwierdzony do rutynowych badań?
    Jeśli tak, to które laboratorium wykonuje we testy?

  8. Czy test EUROIMMUN SARS-CoV-2 IGRA otrzymał już certyfikat CE? Jeśli nie, to kiedy można spodziewać się zakończenia procedury? Ostatni post dot. tej kwestii jest z kwietnia 2021 r., tj. ok. pół roku temu.

  9. Witam serdecznie.
    Właśnie dzisiaj otrzymałem wynik testu IGRA, który wynosił 980 mlU/ml. przy 200 mlU/ml wartości przy której wynik jest już pozytywny. Jak na złość przez ostatnie w dni przeziębiłem się i okazało się, że mam covida potwierdzonego testem pcr. Ale ten covid trwał u mnie 2 dni. Trzeciego dnia jestem już całkowicie zdrowy. A Sanepid nakłada na mnie 10 dni izolacji. To jakaś paranoja. NIGDY NIE SZCZEPIŁEM SIĘ NA COVIDA. Pracuję w szpitalu i miałem bardzo liczne kontakty z chorymi na covid, 4x mój szpital była przekształcony na jednoimienny i nie opuściłem ani jednego dnia, czy dyżuru. Inni zaszczepieni po 3x, chorowali i musieli odpuścić dyżury. Odporność komórkowa działa, tylko nie ma woli „włatców” decydujących o pandemii, aby to sprawdzić, bo takich osób, jak ja jest bardzo wiele.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.